Web sitesi araç gibidir: aldığınız gün sorunsuzdur, sorunlar bakımsız geçen aylarda birikir. Fark şu ki arabanın uyarı ışığı yanar; sitenin yanmaz. Form aylardır mail göndermiyordur, yedek alınmıyordur, Google'daki sıralama sessizce erimektedir ve bunların hiçbirini site size söylemez. Bu yazıda yayın sonrası düzenin nasıl kurulacağını anlatıyoruz.
Aylık bakım rutini: 7 kontrol
Sitesine kendisi bakmak isteyenler için sadeleştirilmiş aylık liste:
- Yedek kontrolü: Yedek alınıyor mu ve daha önemlisi, geri yüklenebiliyor mu? Yılda en az bir kez gerçek bir geri yükleme provası yapın; denenmemiş yedek, yedek değildir.
- Güncellemeler: Altyapı, tema ve eklenti güncellemelerini uygulayın. Güncellemeden önce yedek almak refleks olmalı.
- Form testi: İletişim ve teklif formlarını gerçekten doldurup gönderin; mailin ulaştığını görün. Formu bozuk siteyle geçen her hafta, kaybedilmiş taleptir.
- Güvenlik taraması: Panel giriş kayıtlarına ve şüpheli dosya değişikliklerine göz atın; olağan dışı bir şey varsa erken yakalayın.
- Hız ölçümü: PageSpeed'den mobil skoru kontrol edin. Ay içinde eklenen büyük bir görsel skoru sessizce düşürmüş olabilir.
- Kırık bağlantı ve 404 kontrolü: Search Console'un sayfa dizinleri raporu, ziyaretçilerin ve Google'ın takıldığı hataları gösterir.
- İçerik tazeliği: Fiyatı, kadrosu ya da hizmeti değişen ne varsa güncelleyin. Güncel olmayan bilgi, olmayan bilgiden daha zararlıdır.
İhmalin gerçek maliyeti
Bakım masrafı gözle görülür, ihmalin maliyeti görülmez; ta ki fatura kesilene kadar. En sık gördüğümüz üç senaryo: Aylarca fark edilmeyen bozuk form yüzünden kaybedilen talepler. Güncellenmeyen altyapıdaki açıktan giren zararlı yazılım sonrası, yedek de olmadığı için sitenin sıfırdan yaptırılması. Hosting firmasının sürüm yükseltmesiyle bir sabah açılmayan site ve panik içinde geçen günler. Üçünün de ortak özelliği: düzenli bakımla önlenebilir olmaları ve önleme maliyetinin, kurtarma maliyetinin çok altında kalması. Sorunun bir kısmı hosting seçiminden de gelir; o konuyu ayrıca yazdık.
Yılda bir yapılacaklar
Aylık rutinin üstüne bir de yıllık takvim gerekir; çünkü bazı işler ayda bir bakılmayacak kadar seyrek, unutulunca da yıkıcıdır. Alan adı ve hosting yenileme tarihlerini takvime bağlayın ve ödeme kartının güncel olduğundan emin olun; süresi dolduğu için düşen alan adı, yaşanabilecek en gereksiz krizdir. SSL sertifikasının otomatik yenilendiğini yılda bir kez fiilen kontrol edin. Panel ve hosting şifrelerini yenileyin; ayrılan personelin erişimlerini kapatın. Son olarak yılda bir kez siteyi müşteri gözüyle baştan sona gezin: her sayfa hâlâ doğru mu, telefonlar ve adres güncel mi, geçen yılın kampanyası hâlâ ana sayfada mı duruyor?
Search Console: ayda bir bakılacak tek ekran
Tek bir araca vakit ayıracaksanız o araç Search Console olsun. Sayfa dizini raporu, Google'ın hangi sayfalarınızı görüp hangilerinde sorun yaşadığını; performans raporu, hangi aramalarla bulunduğunuzu ve tıklamaların seyrini gösterir. Sıralamada yaşanacak ani bir düşüş, form bozukluğu kadar sessiz ilerler; bu ekrana aylık bakan biri, sorunu haftalar değil günler içinde yakalar.
Bakım anlaşmasında ne olmalı?
İşi devretmeyi düşünüyorsanız, önünüze gelen bakım teklifinde şu kalemlerin açıkça yazmasını isteyin: yedekleme sıklığı ve saklama süresi; güncellemelerin kim tarafından, hangi aralıkla yapılacağı; arıza durumunda müdahale süresi; aylık kapsam içinde kaç içerik güncellemesinin dahil olduğu; ve raporlama. "Bakım yapıyoruz" cümlesi, tıpkı "SEO uyumlu" gibi, tek başına hiçbir şey ifade etmez; ölçülebilir taahhüt ister.
Sık Sorulan Sorular
Sitem küçük, gerçekten bakıma ihtiyacı var mı?
Sitenin küçüklüğü riski küçültmez; otomatik saldırılar site ayırt etmez. Küçük sitede bakım da küçüktür: ayda bir saatlik düzenli kontrol çoğu riski bertaraf eder. Sıfır bakım ise er ya da geç fatura keser.
Bakımı kendim yapabilir miyim?
Yukarıdaki listeyi düzenli uygulayacak disiplininiz ve temel teknik aşinalığınız varsa evet. Çoğu işletmede sorun bilgi değil süreklilik oluyor: ilk aylar yapılıyor, sonra unutuluyor. Unutulmayacaksa kendiniz yapın; unutulacaksa devredin.
Bakım anlaşması yeni özellik eklemeyi kapsar mı?
Genellikle hayır ve doğrusu da bu. Bakım, sitenin sağlıklı çalışmasını korur; yeni sayfa, modül ya da tasarım değişikliği ayrı iş kalemidir. İkisinin karıştığı anlaşmalar iki tarafta da beklenti sorunu yaratır.
Yedekleme, güncelleme ve müdahaleyi tek pakette devretmek isterseniz bakım ve güncelleme hizmetimizin kapsamı burada; güvenlik ağırlıklı ihtiyaçlar için yedekleme ve site güvenliği sayfasına bakabilirsiniz.